معرفی کتاب: سرگذشت باباکوهی شیرازی، همچون زندگی بسیاری از عارفان بزرگ ایران، در لابهلای تذکرهها، منابع تاریخی و روایتهای پراکنده روزگاران کهن به یادگار مانده است.
آنچه امروز از زندگی و سیر معنوی او در دست داریم، مجموعهای از گزارشهای تاریخی، اشارات عرفانی و روایتهایی است که هر یک پرتوی بر سیمای این جوینده راه حق میافکنند.
این رمان بر بنیاد همین میراث شکل گرفته و کوشیده است، با حفظ حرمت منابع، آنچه را تاریخ بهگونهای پراکنده روایت کرده، در قالب داستانی زنده و پیوسته بازآفرینی کند.
در منابعی چون تاریخ گزیده، شدّالازار و نفحات الانس، از احوال، سیر و سلوک و سفرهای باباکوهی یاد شده است. در این آثار، از ارادت و سرسپردگی او به شیخ ابوعبدالله ابن خفیف، سفرش به خراسان، دیدارش با شیخ ابوالحسن خرقانی و نیز حکایتی از ملاقات او با شیخ ابوسعید ابوالخیر سخن رفته است.
همچنین در ریاض العارفین روایت دلباختگی باباکوهی به دختر حاکم شیراز و دگرگونی آن عشق زمینی به عشقی الهی آمده است. با این همه، هیچ یک از منابع معتبر تاریخی، نام آن حاکم را به روشنی ذکر نکردهاند. اما از آنجا که شیراز در آن روزگار در قلمرو آلبویه قرار داشت، به احتمال بسیار مقصود یکی از فرمانروایان این خاندان بوده است. از همین رو، در این رمان فضای حکومت فارس بر پایه واقعیتهای تاریخی آن عصر بازآفرینی شده است، بیآنکه ادعایی بر انتساب این روایت به شخصیتی مشخص وجود داشته باشد.
نویسنده کوشیده است فضای شیراز و خراسان در اواخر سده چهارم و اوایل سده پنجم هجری و نیز مسیر تحول معنوی باباکوهی را، تا آنجا که منابع معتبر اجازه میدهند، با امانت و وفاداری بازآفریند.
بخش چشمگیری از سخنان عارفان که در خلال این داستان آمده است، عین عبارت یا بازتابی وفادار از کلام خود آن بزرگان است و تنها برای آنکه در بستر روایت جان بگیرد، در قالب گفتگوهای داستانی جای گرفته است. از همین رو، کوشش شده است مرز میان تخیل ادبی و میراث اصیل عرفانی تا حد امکان محفوظ بماند.
اگر این بازآفرینی بتواند خواننده را هم قدم با باباکوهی، از کوچههای شیراز تا خانقاههای خراسان، و از شور عشقی زمینی تا افق عشقی آسمانی همراه سازد، این کتاب رسالت خویش را به انجام رسانده است.
کلیدواژهها: داستان زندگی و عشق باباکوهی، از عشق زمینی تا وصال آسمانی، باباکوهی، داستانهای فارسی، عارفان، سرگذشتنامه
نقد و بررسیها
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.